Αναρτήσεις

Θαύματα θεραπείας στην Οδηγήτρια του Μυστρά: ο παραλυτικός της Βηθεσδά και η αιμορροούσα

Εικόνα
Η θεραπεία του παραλύτου της Βηθεσδά και της αιμορροούσας γυναίκας, Οδηγήτρια της Μονής Βροντοχίου, Μυστράς, περ. 1312–22. Το ζεύγος των τοιχογραφιών της Θεραπείας του παραλύτου της Βηθεσδά και της Θεραπείας της αιμορροούσας ανήκει στη διακόσμηση των αρχών του 14ου αιώνα στο καθολικό της Παναγίας Οδηγήτριας, γνωστού συνήθως ως Αφεντικού, στη Μονή Βροντοχίου του Μυστρά. Ο ναός λειτουργούσε ήδη όταν ο μητροπολίτης Νικηφόρος Μοσχόπουλος δώρισε στη μονή, το 1311/12, ένα πολύτιμο Ευαγγέλιο· η ίδρυσή του, επί ηγουμένου Παχωμίου, τοποθετείται προς το τέλος της πρώτης δεκαετίας του 14ου αιώνα. Η αρχιτεκτονική του, η μαρμάρινη επένδυση και η ζωγραφική του διακόσμηση θεωρούνται από καιρό τεκμήριο ασυνήθιστα στενών καλλιτεχνικών δεσμών ανάμεσα στον Μυστρά και την Κωνσταντινούπολη. Οι σωζόμενες ζωγραφικές χρονολογούνται γενικά στα 1312–22 . Η νεότερη έρευνα τοποθετεί τη σύνθεση της Βηθεσδά στην ανατολική πλευρά του νάρθηκα και τη θεωρεί μέρος μιας εκτενούς ακολουθίας αφιερωμένης στα θαύματα τ...
Διαβάστε περισσότερα

Ο Χριστός ως Άγγελος Μεγάλης Βουλής: μια ισχυρή τοιχογραφία του 1620 από τον Γεώργιο Μόσχο

Εικόνα
Ο Χριστός ως Άγγελος Μεγάλης Βουλής, Γεώργιος Μόσχος, 1620· νότιος θόλος του κυρίως ναού, καθολικό της Μονής των Αγίων Τεσσαράκοντα Μαρτύρων, Χρύσαφα Λακωνίας. Ο Χριστός ως Άγγελος Μεγάλης Βουλής κοσμεί τον νότιο θόλο του κυρίως ναού στο καθολικό της Μονής των Αγίων Τεσσαράκοντα Μαρτύρων στα Χρύσαφα της Λακωνίας. Φιλοτεχνημένη το 1620 από τον Γεώργιο Μόσχο από το Ναύπλιο, η παράσταση ανήκει στο εκτεταμένο μεταβυζαντινό πρόγραμμα που καλύπτει τον ναό και, μέσα σε αυτό, σηματοδοτεί την έναρξη του χριστολογικού κύκλου. Παρά την ασυνήθιστη αγγελική μορφή, η ταυτότητα του εικονιζομένου αναγνωρίζεται αμέσως: ένας νεανικός, άγενειος Χριστός στρέφεται μετωπικά προς τον θεατή, με τα φτερά να ανοίγουν πίσω από τους ώμους του και έναν μεγάλο σταυροφόρο φωτοστέφανο να περικλείει την κεφαλή. Η κτητορική επιγραφή του ναού ονομάζει τον Γεώργιο Μόσχο ζωγράφο σχεδόν ολόκληρου του συνόλου και μαρτυρεί την ανοικοδόμηση και τη διακόσμηση του καθολικού το 1620. Κοντά στα Χρύσαφα, περίπου οκτώ χιλιόμετ...
Διαβάστε περισσότερα

Η Παναγία Ελεούσα της Καστοριάς: βυζαντινή εικόνα του 15ου αιώνα

Εικόνα
Η Παναγία Ελεούσα, αρχές 15ου αιώνα· φορητή εικόνα από τον ναό του Αγίου Δημητρίου στην ενορία Οικονόμου, σήμερα στο Βυζαντινό Μουσείο Καστοριάς. Η Παναγία Ελεούσα της Καστοριάς, φορητή εικόνα των αρχών του 15ου αιώνα που φυλάσσεται σήμερα στο Βυζαντινό Μουσείο Καστοριάς, παριστάνει τη Θεοτόκο να κρατά τον Χριστό-Βρέφος σε μια ασυνήθιστα οικεία και σωματικά ζωντανή παραλλαγή του τύπου της Γλυκοφιλούσας. Το έργο, με διαστάσεις 101 × 64 × 3 εκ., προέρχεται από τον ναό του Αγίου Δημητρίου στην ενορία Οικονόμου της Καστοριάς. Η επιγραφή ονομάζει την Παρθένο Ελεούσα· η στάση όμως του Παιδιού, που ανακλίνεται σχεδόν οριζόντια στην αγκαλιά της μητέρας του, συνδέει την εικόνα ειδικότερα με την εικονογραφική παραλλαγή που είναι γνωστή ως Πελαγονίτισσα. Στη σωματική επαφή στηρίζεται ολόκληρη η σύνθεση. Η Μαρία γέρνει το μεγάλο κεφάλι της προς τον Χριστό και πιέζει το πρόσωπό της πάνω στο δικό του· το Παιδί στρέφεται προς τα επάνω, με το αριστερό χέρι να φτάνει στο πηγούνι της και το δεξί να...
Διαβάστε περισσότερα